The SparQle
  • Impact Stories
  • Digital Impact Makers
  • Thema’s
    • Digitale samenleving & ethiek
      • Digitale identiteit & vertrouwen
      • Digitale inclusie & toegankelijkheid
      • Ethische technologie & AI
      • Privacy & digitale rechten
    • Digitale soevereiniteit & economie
      • Blockchain & digitale waarde
      • Cybersecurity & nationale veiligheid
      • Data soevereiniteit & governance
      • Europese cloud & infrastructuur
    • Duurzame digitalisering & ecologie
      • Circulaire IT & duurzame inkoop
      • Green IT & CO₂-reductie
      • Meetbaarheid & rapportage (ESG/CSRD)
      • Smart cities & digitale duurzaamheid
    • Innovatie & maatschappelijke impact
      • Innovatie & ESG
      • Innovatieve technologieën
      • Startups & ondernemerschap met impact
      • Toepassingen in sectoren
    • Transparantie & verantwoord digitaliseren
      • AI governance & regelgeving
      • Data-ethiek & verantwoord gebruik
      • ESG/CSRD & rapportage
      • Transparantie & open standaarden
  • Dossiers
    • Vast in de cloud
      • De weg uit de soevereine impasse (#1)
      • Dit zijn de vijf wegen vooruit (#2)
      • Drie mythes die verlammen (#3)
      • 90% van data wordt vergeten (#4)
      • “Van bondgenoot naar vazal” (#5)
    • Digitale autonomie in actie
      • ICC ruilt Microsoft Office in
      • Zo krijg je grip op Big Tech
      • DCC geeft goede voorbeeld
      • Soevereine back-up in zorg
  • Contact
  • Doe mee met The SparQle!
Cloud Europe Europa Digitale soevereiniteit

Europese cloudsoevereiniteit vraagt om samenwerking

By Sander Hulsman on 26 juni 2026

European Cloud Campus moet Europees alternatief versnellen

Europese cloudsoevereiniteit staat hoog op de agenda van overheden, technologiebedrijven en beleidsmakers. De afhankelijkheid van Amerikaanse hyperscalers blijft groot, terwijl de behoefte aan controle over data, infrastructuur en digitale innovatie groeit. Binnen dat krachtenveld ontstaat de European Cloud Campus, een initiatief waarin Leaseweb samen met Europese partners werkt aan een interoperabele cloudomgeving die aansluit op Europese waarden, regelgeving en strategische belangen.

Europa beschikt over een sterke digitale basis. Van datacenters en internet exchanges tot softwarebedrijven en cloudspecialisten. Toch blijft het continent voor veel cloudvoorzieningen afhankelijk van een beperkt aantal grote Amerikaanse aanbieders. Dat leidt steeds vaker tot discussies over digitale autonomie, datasoevereiniteit en de vraag hoe Europa zijn eigen digitale toekomst kan vormgeven.

De European Cloud Campus is een van de projecten die deze uitdaging wil aanpakken. Het initiatief maakt onderdeel uit van de bredere Europese 8ra-beweging, die voortkomt uit het IPCEI-CIS-programma (Important Project of Common European Interest on Next Generation Cloud Infrastructure and Services). Het doel is helder: een open, schaalbare en interoperabele Europese cloudinfrastructuur ontwikkelen die kan concurreren met bestaande hyperscale-platformen.

Nieuwe impuls

De discussie over Europese cloudsoevereiniteit speelt al jaren. Europese organisaties maken op grote schaal gebruik van cloudplatformen van Amerikaanse leveranciers. Deze aanbieders hebben enorme schaalvoordelen opgebouwd en beschikken over een uitgebreid dienstenportfolio.

Tegelijkertijd groeit de zorg over strategische afhankelijkheid. Europese beleidsmakers wijzen regelmatig op de risico’s die ontstaan wanneer essentiële digitale infrastructuur grotendeels buiten Europa wordt ontwikkeld en beheerd. Daarbij spelen onderwerpen als datasoevereiniteit, compliance, cybersecurity en economische weerbaarheid een belangrijke rol.

De focus ligt op interoperabiliteit, open standaarden en grensoverschrijdende samenwerking

Volgens de 8ra-organisatie moet Europa daarom investeren in een eigen Multi-Provider Cloud-Edge Continuum. Dat is een federatief ecosysteem waarin verschillende Europese aanbieders samen diensten kunnen leveren, zonder dat gebruikers vastzitten aan een enkele leverancier. De focus ligt daarbij op interoperabiliteit, open standaarden en grensoverschrijdende samenwerking.

De ambitie is groot. Meer dan 120 industriële en onderzoeksorganisaties uit twaalf EU-lidstaten werken inmiddels samen binnen de 8ra-structuur. Daarmee ontstaat een van de grootste Europese samenwerkingsverbanden op het gebied van cloud- en edge-infrastructuur.

Europees alternatief

Europa Agentic AI Foundation digitale toegankelijkheid cloud soevereiniteit in Europa
[Foto: Jeyaratnam Caniceus | Pixabay]

Binnen dat bredere programma speelt de European Cloud Campus een bijzondere rol. Het project wordt geleid door Leaseweb en richt zich op de ontwikkeling van een schaalbare cloudomgeving die Europese bedrijven en ontwikkelaars in staat stelt applicaties te bouwen en te draaien binnen een volledig Europese cloudomgeving.

Volgens de projectbeschrijving moet de European Cloud Campus voorzien in geavanceerde, veilige en duurzame cloudinfrastructuur. Daarbij ligt de nadruk op schaalbaarheid, energie-efficiëntie, multi-tenancy en Europese compliance-eisen.

Het project wil niet simpelweg bestaande cloudconcepten kopieren. De ambitie is om technologie te ontwikkelen die vanaf de basis rekening houdt met Europese regelgeving, governance-eisen en interoperabiliteit tussen verschillende aanbieders.

Dat sluit nauw aan bij de visie die Svenja de Vos, Chief Technology Officer van Leaseweb, tijdens een interview over het project naar voren brengt.

Route naar schaal

In haar bijdrage benadrukt Svenja de Vos dat Europa beschikt over een sterke technologische basis. Zij wijst daarbij onder meer op de historische rol van Nederland binnen de ontwikkeling van internetinfrastructuur. “Een van de grootste internetknooppunten ter wereld bevindt zich in Amsterdam.”

Volgens De Vos vormt die bestaande infrastructuur een belangrijke uitgangspositie voor verdere groei van een Europese cloudsector. Tegelijkertijd erkent zij dat Europese aanbieders voor een fundamentele uitdaging staan. Individuele bedrijven beschikken vaak niet over dezelfde schaal als de grote hyperscalers uit de Verenigde Staten.

Amerikaanse hyperscalers werken met een sterk gesloten ecosysteem

Juist daarom ziet zij samenwerking als een strategische noodzaak. “De focus ligt op interoperabiliteit en ervoor zorgen dat we als Europa samenwerken.” Dat onderscheidt volgens haar de Europese aanpak van die van veel hyperscalers. “Dat verschilt fundamenteel van de aanpak van bijvoorbeeld de Amerikaanse hyperscalers. Zij werken met een sterk gesloten ecosysteem.”

De observatie raakt een belangrijk discussiepunt binnen de Europese cloudmarkt. Veel organisaties ervaren vendor lock-in als een risico. Wanneer data, applicaties en processen sterk verweven raken met een specifiek platform, wordt overstappen complex en kostbaar. Europese initiatieven zoals 8ra proberen die afhankelijkheid te verminderen door interoperabiliteit centraal te stellen.

Interoperabiliteit

Informatie-uitwisseling Data-ethiek Datagedreven werken
[Afbeelding: Gerd Altmann | Pixabay]

Interoperabiliteit vormt een kernbegrip binnen vrijwel alle Europese cloudinitiatieven. Het betekent dat verschillende systemen, diensten en aanbieders probleemloos met elkaar kunnen samenwerken.

Binnen de visie van 8ra moet een organisatie bijvoorbeeld cloudcapaciteit kunnen afnemen bij meerdere aanbieders zonder ingrijpende technische aanpassingen. Dat maakt het mogelijk om workloads te verplaatsen, leveranciers te combineren en nieuwe diensten sneller te integreren.

Volgens de initiatiefnemers is juist die flexibiliteit essentieel voor een gezonde Europese cloudmarkt. Een markt waarin niet een handvol dominante spelers de voorwaarden bepaalt, maar waarin een breed ecosysteem van aanbieders samen waarde creëert. Svenja de Vos onderstreept die gedachte. “Er is geen enkel bedrijf dat alles alleen kan.”

Daarmee raakt zij de kern van het Europese model. In plaats van één dominante speler ontstaat een netwerk van gespecialiseerde organisaties die gezamenlijk een concurrerend alternatief kunnen vormen.

Breed ecosysteem

De Europese cloudsector bestaat uit honderden gespecialiseerde aanbieders. Van datacenterexploitanten en hostingbedrijven tot softwareontwikkelaars, telecomoperators en edge-specialisten. Volgens De Vos ligt daarin juist een belangrijke kracht. “Ik denk dat we in Europa beschikken over een zeer breed palet aan verschillende bedrijven.”

Die diversiteit kan een concurrentievoordeel worden wanneer organisaties erin slagen om diensten op een gestandaardiseerde manier met elkaar te verbinden. Dat is precies wat projecten zoals de European Cloud Campus proberen te realiseren.

Gedeelde beveiligingsstandaarden, federatieve AI-omgevingen en cloud-edge-integratie

De uitdaging daarbij is niet alleen technisch. Ook governance, certificering, beveiliging en operationele samenwerking spelen een belangrijke rol. Daarom investeert 8ra naast technologie ook in gezamenlijke architecturen, security-frameworks en open-sourceontwikkeling.

Recente initiatieven binnen het programma richten zich onder meer op gedeelde beveiligingsstandaarden, federatieve AI-omgevingen en cloud-edge-integratie.

Data in Europa

Data Europe Europa GDPR
[Illustratie: Biljana Jovanovic | Pixabay]

Een terugkerend thema binnen de Europese clouddiscussie is datasoevereiniteit. Organisaties willen zekerheid over waar data wordt opgeslagen, wie toegang heeft en onder welke wetgeving gegevens vallen.

Voor veel publieke organisaties en vitale sectoren is dat een steeds belangrijker criterium geworden. Europese cloudinitiatieven spelen hierop in door infrastructuur te ontwikkelen die volledig binnen Europese jurisdicties opereert. Ook Svenja de Vos benoemt dit expliciet. “Om met hen te kunnen concurreren en ervoor te zorgen dat data daadwerkelijk binnen Europa blijft.”

Dat sluit aan bij bredere Europese beleidsdoelstellingen rondom digitale autonomie. Niet als vorm van digitale isolatie, maar als mogelijkheid om zelf strategische keuzes te maken over data, technologie en infrastructuur.

Schaalbare innovatie

De European Cloud Campus maakt onderdeel uit van het Europese IPCEI-CIS-programma. Dit programma ondersteunt strategische cloud- en infrastructuurprojecten die bijdragen aan de technologische positie van Europa.

Volgens Svenja de Vos heeft die ondersteuning een belangrijke rol gespeeld in de beginfase van het project. “Aura is een fantastisch initiatief dat ons een vliegende start heeft gegeven.” Met ‘Aura’ verwijst zij naar de naam waaronder de 8ra-beweging oorspronkelijk bekend stond. Inmiddels wordt gesproken over de 8ra Initiative, een overkoepelend programma voor Europese cloud- en edge-innovatie.

Publiek-private samenwerking wordt steeds vaker ingezet om strategische technologieontwikkeling te versnellen

De Vos benadrukt dat publieke ondersteuning slechts een deel van het verhaal vormt. “Ook wij investeren als Leaseweb zelf aanzienlijk in deze ontwikkeling.” Volgens haar zorgde de Europese financiering vooral voor versnelling. Het maakte het mogelijk extra specialisten aan te trekken en de ontwikkeling van de technologie sneller op te schalen. “Daardoor konden we veel extra mensen aannemen om deze cloud daadwerkelijk te bouwen.” Dat laat zien hoe publiek-private samenwerking binnen Europa steeds vaker wordt ingezet om strategische technologieontwikkeling te versnellen.

Lange adem

Europese tech EuroStack
[Afbeelding: Pete Linforth | Pixabay]

De ontwikkeling van een volwaardig Europees cloudalternatief zal niet van vandaag op morgen plaatsvinden. Amerikaanse hyperscalers beschikken over tientallen jaren ervaring, wereldwijde infrastructuren en enorme investeringsbudgetten.

Toch groeit binnen Europa het besef dat strategische autonomie alleen mogelijk is wanneer er ook eigen alternatieven beschikbaar zijn. Dat betekent investeren in technologie, samenwerking en gemeenschappelijke standaarden.

De European Cloud Campus laat zien hoe die strategie er in de praktijk uitziet. Niet door te streven naar een Europees kopieermodel van bestaande hyperscalers, maar door een ecosysteem te bouwen waarin interoperabiliteit, openheid en samenwerking centraal staan.

Svenja de Vos vat die ambitie treffend samen. “Als we al deze initiatieven weten samen te brengen, kunnen we voor Europese bedrijven en uiteindelijk ook voor Europese consumenten een veiliger internet creëren.”

Daarmee raakt zij de essentie van de Europese cloudambitie. Niet alleen technologische concurrentiekracht, maar ook vertrouwen, transparantie en controle over de digitale infrastructuur waarop economie en samenleving steeds sterker leunen.

Cyber securityData soevereiniteitDatacentersEuropese cloudMulti-cloudOpen standaarden
Posted in Cybersecurity & nationale veiligheid, Data soevereiniteit & governance, Digitale soevereiniteit & economie, Europese cloud & infrastructuur, Innovatie & maatschappelijke impact, Transparantie & open standaarden, Transparantie & verantwoord digitaliseren.
Share
PreviousDatacenters Nederland: groei staat onder druk
NextAI-infrastructuur wordt strategische prioriteit
Tekengebied 3
  • Contact
  • Updates
  • Doe mee!
  • Disclaimer
  • Algemene Voorwaarden
  • Privacy
Alle intellectuele eigendomsrechten op de inhoud van deze website, waaronder teksten, afbeeldingen, logo’s en grafische elementen, berusten bij The SparQle, tenzij anders vermeld. Het is niet toegestaan om materiaal van deze website te kopiëren, verspreiden of te gebruiken zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van The SparQle.
© 2026 SparQle Media
  • Impact Stories
  • Digital Impact Makers
  • Thema’s
    • Digitale samenleving & ethiek
      • Digitale identiteit & vertrouwen
      • Digitale inclusie & toegankelijkheid
      • Ethische technologie & AI
      • Privacy & digitale rechten
    • Digitale soevereiniteit & economie
      • Blockchain & digitale waarde
      • Cybersecurity & nationale veiligheid
      • Data soevereiniteit & governance
      • Europese cloud & infrastructuur
    • Duurzame digitalisering & ecologie
      • Circulaire IT & duurzame inkoop
      • Green IT & CO₂-reductie
      • Meetbaarheid & rapportage (ESG/CSRD)
      • Smart cities & digitale duurzaamheid
    • Innovatie & maatschappelijke impact
      • Innovatie & ESG
      • Innovatieve technologieën
      • Startups & ondernemerschap met impact
      • Toepassingen in sectoren
    • Transparantie & verantwoord digitaliseren
      • AI governance & regelgeving
      • Data-ethiek & verantwoord gebruik
      • ESG/CSRD & rapportage
      • Transparantie & open standaarden
  • Dossiers
    • Vast in de cloud
      • De weg uit de soevereine impasse (#1)
      • Dit zijn de vijf wegen vooruit (#2)
      • Drie mythes die verlammen (#3)
      • 90% van data wordt vergeten (#4)
      • “Van bondgenoot naar vazal” (#5)
    • Digitale autonomie in actie
      • ICC ruilt Microsoft Office in
      • Zo krijg je grip op Big Tech
      • DCC geeft goede voorbeeld
      • Soevereine back-up in zorg
  • Contact
  • Doe mee met The SparQle!