Vast in de cloud (#2): Dit zijn de vijf wegen vooruit

De discussie over de cloud is verlammend. Gevoed door geopolitiek, complexe wetgeving en de dominantie van Big Tech, stellen veel organisaties cruciale IT-beslissingen uit. In de paper ‘Made in Europe – the Road to Sovereignty’ noemt Peter Rietveld, board member bij de Dutch Cyber Warfare Community, dit de “wolk van onzekerheid”.  

Zijn belangrijkste boodschap? Stilstaan is geen optie. De EU-regelgeving “verbiedt u alleen om niets te doen”. U moet een geïnformeerde beslissing nemen. Maar wat zijn de opties? Rietveld schetst vijf strategische patronen, elk met duidelijke voor- en nadelen, die als routekaart kunnen dienen.

Pad 1: US Cloud (doorgaan)

Dit is de weg van de minste weerstand: u blijft op koers en continueert de route richting Big Tech en abonnementsmodellen.

• Pro: Dit is de makkelijkste route. Het sluit aan bij de continuïteit van uw leveranciers en de vaardigheden van uw huidige organisatie.  
• Con: Dit kan worden uitgelegd als het blind nemen van risico’s. U bent volledig overgeleverd aan vendor lock-in, prijzen die continu stijgen en u bent totaal onvoorbereid op politieke of operationele risico’s.

Pad 2: Public cloud met gekwantificeerd risico

Een slimmere variant van Pad 1. U blijft bij de US Cloud, maar u doet uw huiswerk. U kwantificeert de risico’s. Concreet berekent u de volledige inspanning en kosten (inclusief business continuity, personeel, etc.) die nodig zijn om uw sourcing weg te halen bij de cloudprovider, mocht dat nodig zijn.  

• Pro: U heeft een uitgebreid papieren spoor, wat uw juridische en compliance-risico’s afdekt. Bovendien maakt het de verborgen kosten van de public cloud zichtbaar.  
• Con: Dit vereist volwassen management. U geeft geld uit (aan ‘verzekering’) zonder direct tastbaar voordeel.  

Pad 3: Agile hosting

Dit is de meest flexibele, maar technisch ook meest complexe route. U ontwerpt uw systemen specifiek voor ‘portability’ (verplaatsbaarheid). U kunt uw workloads (VM’s, containers, databases) verplaatsen naar een andere hostingprovider. Dit wordt ook wel gezien als multi-cloud-capaciteit.  

• Pro: U maximaliseert uw bedrijfscontinuïteit en veerkracht. U minimaliseert de vendor lock-in, wat u een betere onderhandelingspositie geeft.  
• Con: Dit brengt continue complexiteit met zich mee. De TCO (total cost of ownership) zal aanzienlijk stijgen. Bovendien vereist dit specialisten die meerdere stacks kennen (bv. Azure én AWS), en die zijn “mogelijk niet beschikbaar”.  

Pad 4: De EU Cloud

Dit is het alternatief waar de meeste organisaties nu naar kijken: een strategische keuze voor een Europese cloudprovider.

• Pro: Dit dekt het soevereiniteitsrisico volledig af. Het geeft u een betere onderhandelingspositie door minder lock-in.  
• Con: U betaalt (zeker op korte termijn) meer voor minder features. Bovendien, zo waarschuwt Rietveld, bent u er dan nog niet: u moet van uw EU-provider eisen dat zij geen Amerikaanse staatsburgers in hun engineering- of securitystaf hebben, ook niet in de supply chain. Ook zult u waarschijnlijk nog steeds Amerikaanse software nodig hebben (zoals Entra/Azure AD of Okta) om alles te laten werken.  

Pad 5: Traditioneel, Made in Europe

De laatste optie is de meest traditionele: u kiest voor een lokaal datacenter met uw eigen servers, data en applicaties. Waar mogelijk kiest u voor software van Europese makelij.  

• Pro: Dit dekt het soevereiniteitsrisico volledig af. Het reduceert ook het ‘collateral damage-risico’: u wordt niet geraakt als een cloudprovider wordt aangevallen omwille van een andere klant.  
• Con: De nadelen zijn bekend: hogere kosten, minder flexibiliteit en schaalbaarheid, en extra complexiteit die de beveiliging kan verminderen.  

Conclusie: het doel is wendbaarheid

Peter Rietvelds analyse maakt duidelijk dat er geen perfecte, makkelijke oplossing is. De situatie zal onzeker blijven. Daarom, zo stelt hij, moet elke beslissing die u nu neemt omkeerbaar zijn. Het doel is niet de perfecte eindbestemming, maar ‘hosting agility’: het vermogen om uw koers aan te passen wanneer de feiten veranderen. De belangrijkste taak voor elke leider is nu de risico’s afwegen en een geïnformeerde beslissing nemen. “Zorg ervoor dat u het papieren spoor bewaart.”